شوشتر یکی از کهن‌ترین شهرهای ایران است که در زمان ساسانیان از اهمیت و جایگاه ویژه ای برخوردار گردیده و پس از آن تا به امروز زندگی شهری در آن جریان داشته است. برخی از تاریخ‌نویسان معتقدند  که نام شوشتر از واژه "شوشا" یا "سوسا" یعنی "دلپسند" گرفته شده است. در جای دیگر واژه "شوشتر" را صف‌ برتر "شوش"‌ دانسته "شوش" را به معنی "خوب" و "شوشتر"‌ را "خوبتر" می‌دانند. اعراب این شهر را "تستر" عده‌ای نیز آن را به مناسبت این  که در گذشته شش دروازه داشته است "شش در" گفته‌اند. این شش دروازه عبارت از: دروازه ماپاریان در شمال، دروازه دزفول در شمال غربی، دروازه آدینه در غرب شهر دروازه لش کر در جنوب غربی، دروازه مقام علی در جنوب شرقی و دروازه‌ گرگر در شرق بودند.

درختی زیبا در مسیر شوشتر - اهواز

مسجد جامع
بنای این مسجد را به سال 254 هجی قمری در زمان خلافت عباسی نسبت می‌دهند ولی چندین بار  که آخرین آن سال 1171 خورشیدی بود، تعمیر و مرمت گردید.
منار مسجد جامع شوشتر در سال 822 هجری ساخته شد و بلندی آن تا سال 1331 خورشیدی حدود 26 متر بود و ا کنون حدود 16 متر است.

قلعه سلاسل
این دژ باستانی در آغاز دوران ساسانی (حدود سال 200 میلادی) پی‌ریزی شد و در دوره‌های بعد مورد استفاده قرار می‌گرفت. ساخت آن را به شاپور اول نسبت می‌دهند.


آسیابهای باستانی سیکا
در جنوب پل گرگر در دو طرف رودخانه، ساختمانهایی وجود دارند  که آب رودخانه را از بالا به درون چاههایی عمیقی روانه ساخته و در گذشته دور با این عمل به خرد  کردن گندم و تهیه آرد می‌پرداختند. از این ساختمانها در هر طرف رودخانه شانزده بنا وجود دارد  که با شیوه‌ معماری دوره ساسانی خود به "سی کا" معروفند.
صنعت به  کار رفته در ساختمان این بناها  که استفاده مناسب از انرژی آب و گردش سنگهای سنگین آسیاب را در بردارند. بسیار دیدنی است.

پل بندی شادروان
پل شادروان با پل شاپوری در حدود 1500 متری غرب بند میزان واقع است. عرض پی پایه‌های پل 7 متر، عرض دهانه آبروپل 8 متر و ارتفاع از  کف رودخانه تا تاج پل حدود 10 متر است. مصالح ساختمان پل مشت کل از سنگ رودخانه، سنگ قلوه و ملاط گچ  کهنه است. ساختمان این پل را به شاپور اول ساسانی نسبت داده‌اند. این پل بند از حدود 18 قرن پیش تا کنون سهمگین‌ترین طغیانهای رود عظیم  کارون را تحمل  کرده است.

بند میزان یا بند شاپوری یا بند "والرین"
این بند آب رود  کارون را به دو قسمت تقسیم می‌ کند. قسمتی را به آبراهه گرگر در شرق و قسمتی را به رودخانه شطیط در غرب روانه می‌سازد. در تاریخ آمده است  که شاپور اول ساسانی پس از غلبه بر "والربن" امپراطور روم در جنگ "اپودا" (Epuda) در سال 260 میلادی با استفاده از اسیران رومی ساختمان این پل را بنا  کرد. طول این بند و پل سنگی حدود 521 متر است و دریچه‌های آن از قطعات بزرگ سنگ را خارا  که با میله‌های آهنی تقویت شده‌اند، ساخته شده است.

برج  کلاه فرنگی
در  کنار رود شطیط، بر بالای تپه  کوتاهی مشرف به بند میزان بقایای یک برج هشت ضلعی به ارتفاع حدود 4 متر وجود دارد روایت شده است این برج محل دیده‌بانی شاپور ساسانی بر نحوه کارگران بوده است.


پل بند لش کر یا شاه علی
در غرب بقعه امامزاده عبدالله، پل بند لش کر با 183 متر طول قرار دارد. عرض پل با جان پناه 4 متر است. این پل از مصالح ساختمانی سنگ و ساروج و قلوه سنگ و سنگ رودخانه ساخته شده است. از آن جهت نام "لش کر" بر این پل نهاده‌اند  که آب جاری از زیر این پل به شهر ک "لش کر م کرم"  که در 34  کیلومتری جنوب شهر شوشتر واقع بود، می‌رفته است.


هنر به کارگیری انرژی آب در عهد باستان
ایرانیان باستان بخصوص سا کنین دشت خوزستان بواسطه زندگی دائمی با آب به اهمیت آن در ذخیره‌سازی و استفاده مناسب از انرژی آن در آسیاب  کردن محصولات  کشاورزی به خوبی پی برده بودند. روش انتقال آب از ی ک منبع ذخیره به دیگر منبع طی قرنهای متمادی تنها روش قابل استفاده در آبیاری اراضی  کشت نیش کر بوده است. بناهای بسیاری در شهر شوشتر همچون پل بندها و آسیاب‌ها از نمونه‌های خلاقانه معماری مردم باستان در بهره‌گیری مناسب از آب محسوب می‌شوند.


بقعه امامزاده عبدالله
در بالای تپه‌ای در جنوب شهر شوشتر قرار دارد و دارای چشم‌انداز بسیار زیبایی است. ساختمان اصلی آن از به دوران سلجوقی و به سال 629 هجری قمری نسبت می‌دهند. این بقعه محل دفن ی کی از فرزندان امام زین‌العابدین (ع) است. ضریح آن در زمان ناصر الدین شاه قاجار به و به سال 1228 خورشیدی به سب ک اواخر دوره صفوی ساخته شد. گچ‌بریهای داخل بنا به سب ک قاجار است. گنبد این بنا به شیوه گنبدسازی  منطقه، از نوع رک مضرس است. ارتفاع ایوان ورودی بنا 9 متر و عمق آن 5 متر است.


بقعه سید محمد گیاهخوار گلابی
بقعه سید محمد گیاهخوار در شمال شرقی شوشتر در  کنار رودخانه  کارون واقع است. این بنا متعلق به دوره صفویه یعنی بالغ بر 250 سال پیش است.


بقعه براء بن ملک
بقعه براء بن مالک در شمال شهر و مقابل ویرانه‌هایی قلعه سلاسل واقع است. این بقعه قدیمی‌ترین مقبره اسلامی در شوشتر و شاید در ایران باشد. روایت شده است  که وی از صحابه حضرت پیامبر (ص) بوده و هنگام فتح شوشتر در سال 17 یا 18 هجری قمری  کشته شد. گنبد این بنا به سبک گنبد سازی دوره صفوی و  کاشیها مربوط به دوران قاجار است.


رود داریون
رود داریون  که سومین شاخه از این رودخانه  کارون است از شمال بند لش کر جنب امام زاده عبداله به دو شاخه تقسیم می‌شود. بخشی از آن به نام  کانال دستوا از  کنار پل بند شاه علی گذشته و ادامه آن میان آب  را مشروب می‌سازد. بخش دیگر آن با عبور از زیر پل بندی لش کر به رودخانه گرگر می‌پیوندد.


کاروانسرای افضل
بزرگترین و سالم‌ترین  کاروانسرای قدیمی شوشتر در خیابان طالقانی  کوچه سنگ فرش واقع است.

منزل مستوفی
این بنا با چشم‌اندازی زیبا به رود شطیط و پل بند قدیمی شادروان دارای هشتی مزبن به آجر کاری با ستون‌های تزیینی است.


صنایع دستی و سوغات  شوشتر
صنعت حریر بافی در گذشته در شهر شوشتر رونق بسیار داشت و پارچه‌ دیبای شوشتر از سوغات این شهر به حساب می‌آمد. هنر عبابافی در شوشتر به لحاظ س کونت اهالی عرب زیان در آن منطقه متداول است. صنعت دستی بافت ملحفه، جاجیم، لنگ و مقنعه نیز در این شهر وجود دارد. خرما حلوا ش کری حلوا  کنجد، مربای هویج، حوای زرد ک و ارده از دیگر سوغات این شهر محسوب می‌شوند.